Ontwikkeling EMU-saldo

Het EMU-saldo is het verschil van inkomsten en uitgaven van de overheid. De cijfers over het EMU-saldo worden gecontroleerd door de Europese Commissie. Door het CBS wordt verantwoording afgelegd aan de Europese Commissie. Gemeenten dienen het geraamde EMU-saldo op te nemen in de begroting.

EMU-saldo in vergelijking met vorig en volgend begrotingsjaar

Het EMU-saldo wordt vergeleken met de individuele referentiewaarde voor de gemeente. Het geraamde saldo van de ontvangsten en uitgaven (EMU-saldo) van de gemeente Noordwijk wordt als volgt ten opzichte van de referentiewaarde weergegeven:

Bij de behandeling van de programmabegroting door de raad op 4 november 2025 is een amendement ‘Multifunctionele hal De Schelft’ aangenomen. Op basis van dit amendement is bovenstaand overzicht bijgewerkt.

Uit bovenstaande grafiek blijkt dat het EMU-saldo van de gemeente met name in het begrotingsjaar 2025 negatief uitkomt en de individuele referentiewaarde dan overschrijdt. Dat komt door de aanzienlijke investeringen in vaste activa. De jaren erna is de overschrijding veel kleiner. Ná 2027 is het EMU-saldo van de gemeente positief en zijn er geen overschrijdingen meer van de referentiewaarde.

Berekening EMU-saldo via exploitatie en balans (volgens EMU-enquête)

Bedragen x € 1.000,-

Bij de behandeling van de programmabegroting door de raad op 4 november 2025 is een amendement ‘Multifunctionele hal De Schelft’ aangenomen. Op basis van dit amendement is bovenstaand overzicht bijgewerkt.

Ontwikkeling EMU-saldo op transactiebasis

Het EMU-saldo kan ook op transactiebasis worden berekend en dit ziet er dan als volgt uit:

Berekening EMU-saldo via mutaties in de financiële activa en financiële passiva van de balans

Bedragen x € 1.000,-

Bij de behandeling van de programmabegroting door de raad op 4 november 2025 is een amendement ‘Multifunctionele hal De Schelft’ aangenomen. Op basis van dit amendement is bovenstaand overzicht bijgewerkt.

Toelichting op het EMU-saldo

Het EMU-saldo is het verschil van inkomsten en uitgaven van de overheid. Om een indicatie te geven van het aandeel dat een provincie of gemeente in dat gezamenlijke saldo heeft, publiceert het Ministerie van BZK jaarlijks individuele EMU-referentiewaarden. De individuele referentiewaarden zijn gepubliceerd in de circulaire van het Gemeentefonds. Het aandeel in het EMU-tekort betreft een inspanningsverplichting, er staat momenteel geen sanctie op een eventuele overschrijding van het toegestane EMU-tekort.

Vergelijking EMU-saldo met individuele referentiewaarde

Bedragen x € 1.000,-

Bij de behandeling van de programmabegroting door de raad op 4 november 2025 is een amendement ‘Multifunctionele hal De Schelft’ aangenomen. Op basis van dit amendement is bovenstaand overzicht bijgewerkt.

Voor de gemeente Noordwijk geldt een referentiewaarde van negatief € 8,3 miljoen. Pas als het Centraal Bureau voor Statistiek (CBS) constateert dat het plafond voor het EMU-tekort van alle gezamenlijke gemeenten in Nederland wordt overschreden, kan aan gemeenten worden “gevraagd” de begroting (en dan vooral het investeringsvolume) in dat jaar bij te stellen. Een eventuele EMU-instructie van het Rijk kan dus effect hebben op de investeringsplanning en de financieringsplanning.

De conclusie is dat de gemeente met het EMU-saldo in begrotingsjaar 2025 en -zij het in beperkte mate- in 2026 en 2027 de individuele referentiewaarde overschrijdt met name als gevolg van investeringen in die jaren in vaste activa. De jaren erna zijn er geen overschrijdingen meer van de referentiewaarde. Maar er is ook vaak gebleken bij het opmaken van de jaarrekeningen dat bepaalde investeringsuitgaven later plaatsvinden dan vooraf gepland, wat dan alsnog een positief effect zal betekenen op het EMU-saldo.